Arnanut

Ateq: Rebekka Olsvig
Inunngorfik: Appat 1945-mi
Najugaq: Nuuk
Inuttut inissisimanera: Pingasunik ernersiaqarpoq uillarnerulluni
Atorfik: Kukkunersiuisutut akuersissuteqarluni nammineq pigisamini RO Revision og Regnskab ApS-imi kukkunersiusartuuvoq.

Namminersorluni suliffeqarfiuteqassagaanni sammisamut piginnaasat naammanngillat. Inuttut piginnaasat pingaaruteqarnerugunarput. Tamanna ARNANUT-ni sulisuusugut paasivarput, suliffigisaanik paasisassarsiorluta Rebekka Olsvig Nummiittoq pulaaratsigu. 60-nik ukioqarpoq, ukiunilu 22-ni suliffeqarfiutini ingerlassimallugu, aalajangersimasumik marlunnik sulisoqarluni namminerlu tamakkiisumik sulilluni.

Rebekka Olsvig angerlarsimaffimmini inimi qaamasumi nalaasaarfimmi issiavoq imminut tatigerpaloqaluni, iluarisimaarluni inuusuppaseqalunilu. Akisussaaffeqarneq, kiffaanngissuseqarneq, imminut aqussinnaaneq, aningaasaqarneq, ineriartorneq allarpassuillu oqaluuserai. Ataatsimummi oqaatigalugu arnaavoq imminut ilisimaarilluartoq qanittukullu 60-leeqqammersoq. Inuunermini nalaattakkanut nuanniitsunut nakkaannartarsimanngilaq, akerlianilli inuunerup nuannersortai najoqqutariniartarsimavai naak uimi toqunerata kingorna kisimiilluni ernersiami pingasut ilaat marluk perorsarsimagaluarlugit.

Aalisartunut uummateqarneq
Rebakka Olsvig ukioq 1970-mi merkonom-inngorpoq, kingullermillu allani suliffeqarami Grønlandsfly-mi aningaaserisutut atorfeqarluni, 38-nik ukioqarluni namminersortunngornissami tungaanut.

– Ajunngitsorsuarmik atorfeqarpunga, tassami sulisut akissarsiassaat isumagisarpakka. Kisianni pinarnerusunik misileerusussimavunga, nammineerlungalu sulineq sungiutereersimagakku alloriaqqinnissaq ungasissimanngilaq, Rebekka Olsvig oqaluttuarpoq.

1983-mi aningaaserisoq ataaserluunniit kalaallisut oqalusinnaasimanngilaq, tamannalu periarfissatut isigisimavaa.

– Nunatsinni namminersorlutik inuutissarsiutillit attaveqarfigaakka erngerlungalu avannarsuarmiit Qaanaamiunik sullitaqalerlunga kangianiillu Illoqqortoormiormiunik. Arlallit aalisartuupput. Ikiorusussimavakka, tassami kalaallisut oqaasilinnit kiffartuunneqarnissaminnik periarfissaqarsimanngillat, Rebekka Olsvig oqaluttuarpoq.

Ullumikkut sanasut, kioskiutillit aalisartut allallu namminersorlutik inuutissarsiutillit sullitaasa ilagaat, naatsorsuuserinerit, akileraarutinik naatsorsuinerit, kukkunersuinerit pisortanullu attaveqarneq isumagisarlugit. 1995-mi kalaallinit siullersaalluni kukkunersiuisartutut nalunaarsorneqarnissamut akuerisaavoq.

Suliaq annertooq
Rebekka Olsvig niuernermik ingerlataqarnermut piumassuseqarluartuuvoq.

– Ingerlataq piginnaaneqarfigilluartariaqarpoq, tatigineqarsinnaalluni isumaqatigiissutillu malittuartarlugit. Tunuliaqutaqarluarnissaq aamma pinngitsoorneqarsinnaanngilaq, namminersorlunimi sulineq suliaavoq annertooq, ingammik aallaqqaataani. Ukiut siulliit sulisaqaanga, allaffinnilu suut tamaasa nammineq suliarisarpakka, eqqiaanermiit piginnaasama ineriartorteqqinnissaannut, suliffigisamalu ineriartorneranut malinnaallunga, Rebekka Olsvig oqaluttuarpoq.

Suliffiutimi ingerlannerata saniatigut Rebekka peqatigiiffinnittaaq suleqataavoq, soorlu ujakkaartartut peqatigiiffianni NSP-mi, Nuummi peqatigiiffik Qajaq aallarneeqataaffigalugu spejderiusimavoq.

Pingaarnerpaavorli ernersiami pingasut, Jensip, Sørenip aamma Larsillu toqqissisimasumik eqiingasumillu peroriartortinnissai.

– Iluatsitseqaanga taama asanartigisunik meeraqarama, maannakullu ernutaqarlunga, tanngassimaarluni oqarpoq.

Inuulluaqqusineq annernartoq
Torben eqqaaneqarmat malunnartumik aliatsappoq. Nipaatsumik oqaluppoq.

– Ukiuni aqqaneq marlunni inooqatigisinnaasimavara pitsaasumik ataqqeqatigiiffiusumillu. Allaannginnami qangarsuarli ilisarisimasimasugut. Oqarfigiuartarsimavarami, ukiuni 30-ni ujarsimallutit kiisami nassaaraakkit. Allat piumannginnamitsit? illarluni oqarpoq. Torben 1999-mi kræfteqartoq paasineqarpoq, ukiulli ataatsip kingorna kræfti tupinnartumik peeruppoq. 2003-mi ullup malunnaateqaqisup tungaanut.

– Ukioq taanna pisarnermisut misissortittussaavoq oktoberimi, tamannali angumerinngilaa. Kræfteqaqqilersimavoq katsorsarneqarsinnaanani. Paasitinneqarpugut qaammatit pingasut inuuffissarigai. Tupannarluinnarpoq, misigisaq ajorluinnartoq.

– Siullermik aliasunneq takkuppoq kingornali nukissaq. Suminngaaneernersoq naluara. Ikiornisaanik paarinissaanillu pisariaqartitsinera sakkortoqaaq. Asasap nipaatsumik kigaatsumillu toqujartornera misigigaanni nukiit killeqanngitsut pigineqalersarput.

Oqaluuseraat Torbenip piffissani kingulleq sumut atorusunneraa. Pisussaaffini naammasserusuppai, illortik inaarsarlugu sanasutullu suliffeqarfiutini allamut tunniullugu. Taamaaliorporlu, kissaateqarporli allamik misigerusutaminik.

– Inuusuttuullungali Mallorkamiippunga, toqutinnangalu takoqqikkusuppara.

Tassalu piumasaasa annersaat, Rebekka qiassaminik tupilluni oqarpoq.

– Danmarkiliarpugut, tassanilu qatanngutini inuulluaqquai, taavalu Mallorkaliarpugut. Qaammatit pingasut ingerlapallaqaat, tassami qaammat ataaseq atoreerpaa suliami naammassinissaannut. Eqqasuuteqarnanimi qimakkusuppaatigut, oqaluttuarpoq.

56-iinnarnik ukioqarluni juunip sisamaani 2003-mi Torben toquvoq.

Inuuneq ingerlaqqippoq
Imminut nalliginissaq sunaanersoq naluaa. Malugisimavormi Torben-ip toquneratigut nukissanik suli annertunerusunik tunineqarluni.

– Inuuneq ingerlaqqittariaqarpoq. Torben-i maqaasivallaaleraangakku inuunermi naggataani oqaasi eqqaasarpakka: »Suliffeqarfiutinnut, meeqqannut ernuttannullu nukissaqartariaqarputit. Tamatta toqujumaarpugut, naluarpulli qaqugu, toqulu akuerisariaqarparput.« oqaluttuarpoq.

– Soorunami aliasunneq inissaqartariaqarpoq, kisiannili inuunerput manna taamaallat pigaarput, atorluartariaqarparpullu, Rebekka Olsvig oqarpoq. Nujai qeerasaartut eqqaassanngikkaanni 60-leeqqammersutut isikkoqanngilaq. Suliunnaarnissamilli eqqarsaateqanngilaq. Nukissaqarluarpormi atorusutaminik.

– Pinngortitami pisuttuarnerit, sisorarneq, ujakkaarneq badmintonilu sammisaraakka. Siorna Nuup eqqaani Ukkusissat tallimariarlunga qaqivara, aasaaneranilu sulinngiffeqarninni ullut 16 Ilulissat eqqaani pisuttuarlunga.

Aasaru Qaqortumiit Igalikumut pisunnissaq pilersaarutigaa.

Naggaterpiaatigut. Qanoruna ilillutit taama inuusuppasitsigisutit?
– Aalajuarneq pitsaasunillu eqqarsarneq ileqqoraakka. Isumaqarpungami isumanerlunneq kiinnamut ikkuttartoq. Taamaattumik sapinngisara tamaat pitsaasumik eqqarsarniartarpunga, Rebekka Olsvig oqarpoq.

Tamannalu atuartartutsinnut ingerlateqqipparput.

All.: Inga Dóra G. Markussen
Ass.: Knud Josefsen assillu nammineq pigisat

Aviisimi uani ilaatigut sammineqarput atoqateqartarnermut tunngasut. Tamatumunnga tunngatillugu oqaluttuarisaanerput qiviarutsigu nunatsinni isiginnittaatsit assigiinngeqisut naammattuugassaapput. Kristumiussuseq ajoqersuussutigineqanngikkallarmat siulitta atoqateqartarnermut tunngasumik isiginnittariaasaat ammanerusutut nalilertariaasoraara, tassami taa manikkut soorlu qaminngaartitsisarnerit atugaasimapput, taamaaliortarnernili siunertat pingaarnersarisimanngilaat atoqateqarnissaq, tassanimi inuiaat ingerlaqqinnissaasa qularnaarnissaat pingaarnerpaajusimammat. Silallu qujanaq nuannisassutigisarsimammassuk – imaallaat kinguaajusugut pinngorakasippugut!

Qaminngaarnerni inuit aaliangersimaqqissaartunik maleruagassaqartarsimapput, upperisaatiguttaaq »aqunneqartunik«. Soorlu ass. Oqaluttuatoqqap Aningaap Maliinallu oqariartuutigaa atoqatigiinneq qatanngutigiit ilaqutariilluunniit akornanni pissanngitsoq, tamatumap kingunerissammagu inuit qaqugorsuarmut eqqisiviitsunngornerat. Tamanna ullutsinni suli atuummat tamatta nalunngilarput - sulimi Aningaaq Maliinalu timikkut tarnikkullu eqqissivissaqaratik malersuuttuarmata, unioqqutitsinerup kingunerisaanik.

Ullutsinni kristumiutut upperisaqalersimanitta kingunerisaanik atoqateqartarnermik isiginnittaaserput allanngorsima qaaq tassami ajoraluartumik atoqatigiittarnerup silarsuuaa paquminarsagaalluinnarsimammat. Allaat atoqateqarnermut tunngasunik ammasumik saqqummiussiniarneq »amerlaqisunit« ajortuliornersuartut nalilerneqartalersimalluni. Naak inersimasut amerlaqisut atoqateqarnissaq nuannarilluinnartaraluaraat periarfi ssaqartillugulu pinngitsoornatik atorniartaraluaraat.

Qujanartumilli arnaasugut kingulliarsuusugut ulluinnarsiutigilersimavarput nunarsuarmi avatitsinni susoqarneranik malinnaaneq, taamalu nalujunnaarsimallutigu nunarsuarmi arnaqaterpassuatta – pingaartumik nunani naligiissitaaffi unerusuni - akunnerminni tusagassiuutitigullumi atoqateqartarnerminnut tunngasumik eqqartuisarnerat. Taakkualu ileqquat immersuutigalugulu isumassarsiffi gisaratsigu isertorsinnaanngilarput, allaammi Tantramik tunngaveqarluni atoqateqartarneq suunersoq takorloorsinnaalersimallutigu, aviisit arnanoortut allat soorlu Alt for damerne, Bazaar, Tidens kvinder il. il. aqqutigalugit. Uanilu Arnanut-mi kiisami nunatsinni aqqutissiuunneqarput uagut nammitsinnik paasinnittaaserput naapertorlugu atoqatigiinnermut tunngasumik eqqartuinissaq. Tamattami nalunngilarput atoqatigiinneq atorluarlugu nuanneqisoq timersuutaalluavissorsinnaasorlu!

Aaqqissuisunut qujanaq! Tassa taamaassaaq.

All. Kistaara Aviana Motzfeldt Vahl

»Nunarsuarmi inuit milliardillit akornanni arnat arfineq pingasut assilisittartorsuartut isikkoqarlutillu taamaattuupput, assili-sittartut uuttortaataat »ilumoortut« pigalugit. Uagut sinneruttorgut tamarluinnatta assigiinngilagut.« Issuaaneq taanna arnamit silaatumit oqaatigineqarsimavoq. Qanorluunniit ilumoortigigaluarpat arnat amerlasuujusugut annerusumik minnerusumilluunniit timitsinni nuannarinngisaqarpugut. ARNANUT-ni uani »arnap timaa« pingaarnertut sammivarput. Arnat pingasut timiminni nuannarisatik nuannarinngisatillu pillugit oqaluttuartut naapikkit, Ivalo naak nappaateqaraluarluni timiminik akuersisimasoq naapiguk, angutit arnap timaa pillugu isummersortut naapikkit, naggataatigullu tarnip pissusaanik ilisimasalik naapiguk, taassuma oqaluttuaraa arnat timiminnik nuannarisartannginnerat ilaatigut sunik pissuteqarsinnaanersoq!

All.: Aminnguaq Dahl Petrussen
Ass.: Knud Josefsen

Nullut angivallaartut, ivianngit angivallaartut, tallit meqqoqarpallaartut, nissut maniilakuluppallaartut, naami tasinnerit qillaalasut amerlavallaartut, orsut qalerii aat amerlavallaartut, isit uisorersaataat nivingavallaartut, tallit niullu amippallaartut, sorpassuillu! Tamatta nalunngilarput; timitsinni ajorisassaararpassuit. »Timit qanoq issusaa tunngavigalugu asaguk!« tusartuarparput, taamaakkaluartoq timitsinni ajorisassaararpassuarnik nassaartarpugut. Naak timitsinni nuannarinngisaqarluta, nassuerutigisariaqarparput aamma nuannarisaqartaratta. ARNANUT arnanik pingasunik naapitsivoq, aperalugillu: suna timinni nuannaraajuk, sunalu nuannarinngiliuk?

---

Ateq: Bettina Abelsen
Alder: 26 år
Sammisaq: Ukiut pingajussaat ilinniartitsisunngorniartoq
Meeqqat: Sisamanik ukiulik, qulinillu qaammatilik
Ueqarpoq
Takissuseq: 154 cm
Oqimaassuseq: 65 kg
Timinni nuannarisara: Amera
Timinni nuannarinngisara: Quttoqqakka!

– Quttoqqakka silittuaannarnikuupput. Mikissutsinnut naleqqiullugit silippallaarput. Salunnerugallarama meerartaanngikkallaramalu aamma pualavallaarput. Taama nikkut quttoqqakka tujuulunnik takisuunik, qarlinnillu silittunik toqqorterniartarpakka, Bettina oqaluttuarpoq. Ukiut sisamat qaangiummata siullermeerluni meerartaarpoq, ukiullu pingsut qaangiuttut pujortarunnaarluni.

– Piffissap taassuma kingorna puallariartulerpunga. Quttoqqakka silissiartuinnarput. Taamaakkaluartoq malugivara timiga akueriartulerlugu. Meerartaareernerma kingorna tarnikkut ineriartorsimanera pissutaagunarpoq. Imminut tatiginerulerpunga. Ullumi misigisimavunga timima qanoq issusaa tamaat akuerisimallugu, kisianni uppatikka suli nuannarinngilakka. Atisarsiniarneq ajornartorsiutigisarpara, koorputaarsinnaanngilanga naak nuannarigaluarlugit. Qarliikka tasisuaartuusariaqarpoq, Bettina oqaluttuarpoq. Ullumikornit salunnerugallarami, imminullu tatiginnginnerugallarami, uini pinngitsaalipajaartarpaa uppatimi pualavallaarneri pillugit oqartinniarsaralugu.

– Tassa arnat ileqquat! Naak oqartaraluartoq qanoq issusera nuannaraluaralugu, pualanerarlunga oqartinniarsarisarpara. Naggataatigulluni oqartarpoq: »Immaqami pualavallaalaarputit«. Taamallu oqartereeraangakku sanigorusulertarpunga, sulili iliuuseqanngilanga, Bettina illarluni oqarpoq.

Bettinap timimini nuannarinerpaavaa amini.

– Amera qituttuuvoq, manissuulluni amerlunnerlu ajorpunga. Immikkut paarilluaqqissaartariaqanngilaq, aamma cre mertorsuunngilara. Taamaakkaluartoq kusanartuaannarpoq, kisianni takoqqusaarneq ajorpara, Bettina oqaluttuarpoq.

Ateq: Helene Møller
Alder: 36 år
Sammisaq: Inunnik niarfimmi ilinniartoq
Meeqqat: 18-inik, 14-inik qulingiluanillu ukiulik.
Ueqarpoq
Takissuseq: 165 cm
Oqimaassuseq: 76,5 kg
Timinni nuannarisara: Sanigorsimanera
Timinni nuannarinngisakka: Aqajaga uppatikkalu!

Helene Møller, Nuuk, siornatigut 105 kilo simavoq. Atuakkat nerisanik allanngortitsinermut tunngasut atuartarlugit, nerisani allanngortippai, tredive kilongajannillu sanigorluni. Taannaavorlu timimini nuannarinerpaasaa – sanigorsimanini.

– Mamakujuttutorpiassaarlungalu sodavanditorpiassaarpunga orsulinnillu nererpiassaarlunga naatitartornerulerlunga. Siornatigut assut nerrersuvunga, allaat puugutaq pingasoriartarlugu, appalu ataaseq affarlu nerisinnaasarlugit. Nerisama allanngortinnerisa kinguneraat aalassarinnerulerama, siornatigut pisukkaangama ingerlaqatigisannut angummanniapiloortareerlunga. Aamma orsukitsunik nerisalernerma kingunerisaanik nerisassat orsoqarpallaartut narrugilernikuuakka, Helene timersorneq ajortoq oqarpoq.

Timiminimi suut nuannarinngilai?
- Aqajassuara uppatikkalu! Meerartaareernerma kinguneranik naanni amera tasinnikuuvoq, orsorlu tassani katersuuttarpoq. Uagummi kalaallit aqajassuagut angisarnermik! Tamannalu uanga ajornartorsiutigaara, ingammik atisartaarniarninni. Qarlinnik naammagisannik nassaarsinnanngingajattarpunga, assut uuminartarpoq. Nassaatuaraangama mersoqqitassaasarput uannut tulluarsarlugit. Taamaakkaluartoq aqajakkaallunga inuuneq akuerinikuuara. Anaanaavunga, aqajagalu ersiutaavoq asanartunik meerartaarsimaninnik, Helene oqarpoq.

- Uima aqajaga taaqqajaasarpaa, qujanartumilli nammineq puallarnikuugami uannit akitittarpoq. Nuanniiginerpaasarparali inuit allat timera uparuartuleraangassut, assersuutigalugu puallarsimagaangama. Taamaattoqaraangat imminut naammaginngeqqajaalertarpunga, Helene naggasiivoq.

Ateq: Astrid Fleischer Rex
Alder: 50
Sammisaq: Inatsisartunut ilaasortaq
Meeqqat: Nukappissat pingasut 23, 25 aamma 27. Paaqqutarisarlu ataaseq arfineq marlunnik ukiulik
Ueqanngilaq
Takissuseq: 155 cm
Oqimaassuseq: 46-48 kg
Timinni nuannarisara: Qungujulasuunera
Timinni nuannarinngisakka: Sanigorpallaartarnera!

- Ukiut tamaasa puallarsertarpunga. Taamaattuaannarpunga. Ukiariartornerani, ingammik suliffinnut atatillugu ulapippallaalera angama sanigortarpunga, nukillaangalerlunga, Astrid Fleischer Rex oqaluttuarpoq. Nerrersoorsuunngilaq, ullulli ingerlanerani nerilaaqattaartarpoq. Sanigorpallaaraangamili nammineq puallarseriaaseqarpoq:

- Fløde akunagu imertarpara. Flødetortaqaanga! Mamakujuttutortaqalungalu, ingammik sukkulaammik. Nalunngikkluarpara peqqinnanngitsut, kisianni tassa tamakku puallarsaatigisarpakka, Astrid oqarpoq. Akuttunngitsunik aalisakkat oliallit qillertuusamiitut ullaakkorsiutigisarpai, soorlu kippersit oliallit.

- Sanigorpallaaraangama atisakka mikereertigisut angigilertarpakka. Taamaaligaangata nutaanik pisinanga puallarsipallaannartarpunga naammagileqqinniassagakkit, Astrid oqaluttuarpoq. Astrid sanigorsimagaangami uparuarneqalaartuarpoq, amerlanertigullu arnat usorinerartarpaat sanigorsimammat:

- Akisarpakka nuanninngitsoq sanigujasuulluni. Assigiinnarpaa arnat sanigorusuttartut – uanga killormoortuaatuunnarpara, Astrid oqarpoq.

Astrip immini nuannarinerpaavaa qungujulasuunini.

- Qungujulasuunera nuannarisaqaara, tusartuartarlugulu. Nuan’, Astrid naggasiivoq.

All.: Aminnguaq Dahl Petrussen
Ass.: Knud Josefsen

---

Ivalo Lennert Pedersen sananeqaatsimigut ajoquteqarnini pissutigalugu nutsani piffissap ilaani katattarpai. Inuusuttuaraanermini ajornartorsiutigisimavaa, maannali aalajangerpoq nujaaruttarnini akueriniarlugu.

Ivalo Lennert Pedersen iserpoq nuannaangaarluni assullu peqqippasilluni. Takisuujuvoq, amitsukujooq kusanartorlu. Koorpoqarpoq muteerninik, tujuuloqarluni nuersakkamik tungujortumik attuumasumik. Aamma niaqqumigut qungasequtaasamik qernertumik atisisimavoq, nujani asserlugit. Eqqornerusumik; nujaqannginnini asserlugu. Apersorneqarmissaminut iserami Nuummi Dronning Ingridip Napparsimavissuaneeqqammersimavoq, arnaq kræftimik nappaateqarnerminut atatillugu katsorsartilluni ullut marluk ingerlanerini nujaarussimasoq pulaarlugu.

- Arnaq taanna soorunami nikallungasorujusuuvoq, oqaluttuupparali uanga nammineq kræfteqanngikkaluarlunga nutsakka aamma katassimalugit. Oqaluttuuppara naak nujaarunnikuugaluarluni allanik periarfissanik ulikkaartoq, soorlu una qungasequtaasaq. Ingerlagama iserninninngaanniit nuannaarpasinneruvoq. Tamannalu uannut kissaallatsitsivoq, Ivalo Lennert Pedersen 23-nik ukiulik oqarpoq. Qungasequtaasarlu taannaavoq inuuneranik allanngortitsisimasoq.

Suut tamaasa misilippai
Ivalop pingasunik ukioqarluni nutsani katalerpai. Piffissap ilaani nujaneqqittaraluarpoq, kataqqittarpaali. Ingammik piffissani uisakajaarfimmini. Sivisuumik nakorsat paasisinnaanngilaat sooq Ivalop nutsani katannerai, maannakkulli paasivaat sananeqaatsimigut ajoquteqarnini pissutigalugu taamaattoq. Nappaataa ateqarpoq allopecia. Nujaneqqinnissani kissaatigalugu suut tamaasa misilittarsimagaluarpai; akupunktur, kapitittarneq, homøopati, cremet allarpassuillu. Iluaqutaanngillat, Ivalulu nikalluinnartarpoq. Inuusuttuaraalluni nujaqannginnersani qernertumik qalipattarpaa, nujamilu sinneri atorlugit taanna assersortarlugu. Ilaannilu ima nujaarutsigisarpoq allaat nujaasaqartariaqartarluni.

– Nujaasaqaannaavinnissaq nuannarinngilara. Inuit nujaqannginnera takusuussaneraat annilaangagisarpara. Qungasequtaannarmillu niaqora pooraluaraangakku annilaangagisarpara qungasequtip katattoornissaa. Imminuttaaq nalligivunga, soormi uanga nujaqassanngilanga, Ivalo oqarpoq.

Inuunermik allanngortitsisoq, ullumikkullu inuuneq
Ivalo niviarsiaavoq allaniit allaanerorusuttartoq. Allaalaartunik atisalersorusuttarpoq. Arfineq pingasunik nujaasaqarpoq, paarlakaallugit atortakkaminik.

– Ullut ilaanni qaamasunik nujaqartarpunga, ilaanni kajortunik ilaannilu tungujortunik, Ivalo illarluni oqarpoq.

Ilaanni kammalaataata atuagassiat ilaanni allaaserineqarsimasumik takutippaa. Tassani allaaserineqarpoq arnaq qallunaaq qungasequtaasamik immikkut ittumik, arnanut nujaqanngitsunut atugassiaasumik ilusilersuisimasoq.

– Ataatsimik pisivunga, tassalu iliuuserisama pitsaanersaat. Qungasequtaasaq smartiuvoq, niaqqumullu ikkusimalluartarluni. Katannissaa annilaangagisariaqanngilara. Qungasequtaasat pisaarigakkilli nuannaarnerulerlungalu imminut tatiginerulerpunga, Ivalo oqaluttuarpoq.

Ullumikkut Ivalop qalluni aamma katalersimavai. Tamannali ernumassutigiinngilaa.

– Nujaaruttarnera akuerinikuuara. Nuannariinnarpara nujaqannginnera peqqutigalugu periarfissarpassuaqarnera. Soorunami nutsakka maqaasisaraluarpakka, taamaakkaluartoq misigisimavunga nujalinninngaanniit periarfissaqarneroqalunga. Quliutit nujaleritinnerillu aningaasartuutigineq ajorpakka, aningaasalli nujaasanut qungasequtaasanullu atortarlugit. Uattut allaalaartuunermik nuannarisaqaraanni nujaqannginneq ajornartorsiutaanngilaq. Qanoq issusera nuannaraara, Ivalo oqarpoq.

Qungasequtaasat arnanut nujaqanngitsunut sanaat soqutigigukkit Ivalo aqqutigalugu piniarsinnaavatit, uunga attavigalugu: leelo @ greennet . gl

ARNANUT Nuummi aqqusinermi angalaarmat angutit inuusukaat arnat timaat pillugu oqaaseqarusunnerupput, utoqqaanerusullu »ulapinneraqalutik«. Oqaloqatigisattali una isumaqatigiissutigaat: arnat timertik kanngugisariaqanngilaat, pissutissaqanngillammi!

---

Ivaaq Poulsen: Inuusuttuaraallunga arnat timaat kusaginngilara – angutit timaat kukkuneqanngitsutut isigalugu. Qujanartumilli isiginneriaasera taanna allanngornikuuvoq. Pingaartippara arnat timaata ilusaa sinneranut tulluartuussasoq. Iviangii mikivallaartariaqanngillat, uanga assannut naammakkunik naammaqaaq, attuuasinnaanissaat pingaartippara. Arnat pualavallaat kusagineq ajorpakka. Taamaakkaluartorli arnap imminut nuannarinissaa pingaarnersaavoq. Inuttut imminut nuannariguit, isikkuppit aamma nuannarinissaa qaninnerulissaaq – taamallu inoqatigivit aamma ilinnut nuannarinninnerat takkutissalluni.

---

Ernst Dalager: Arnat pinnersut kusanartullu nuannaraakka, kisianni pingaarnerpaavoq arnap inuttut qanoq issusaa. Arnat eqqissisimasut nuannarinerusarpakka. Arnat timertik ajorisariaqanngilaat. Uangami soqutiginngilara arnaq qanoq isikkoqarnersoq – aamma angutit amerlanerit taama isumaqarunarput. Arnat kanngusuutissaqanngillat!

---

Utertoq Amassen: Timi qanoq isikkoqarnersoq soqutiginngilara. Arnat angutillu timaat TAMARMIK assigiinngillat. Isumaqarpunga arnat tamanna eqqarsaatiginerusariaqaraat: timeqanngilaq marlunnik assigiinnik – aamma taamaattussaavoq. Ilukkut qanoq issuseq apeqqutaavoq!

---

Angunnguaq Larsen: Arnaqanngitsuuppat uanga maaniinnavianngikkaluarpunga! Uangutsinnut arnat timaat pinngortitaavoq illernartoq – qanorluunniit isikkoqaraluaruni. Arnat, eqqissillusi! Timit qanoq ittulluunniit nuannaraagut, paasiniarsiuk! Timi timiuvoq – akuerisiuk! Arnaq timersorsuaarusukkuni nammineq – uanga soqutiginngilara, naggaterpiaatigummi ilukkut qanoq ittuuneq apeqqutaasarpoq. Inuuneq atorluarsiuk!

---

Malik Nielsen: Arnap timaata pisatai qimerlooqqaartarpakka. Pingaartippara pisataasa timip sinneranut tulluartuunissaat. Arnat pualanngitsut kusaginerusarpakka, Aappaatigulli soqutigerpianngilara qanoq isikkoqarnerat. Arnat timitik ajoreqqajaasarpaat, naak amerlanertigut pissutisaqanngikkaluarlutik. Isumaqarpunga tarneq timilu tulluartuusariaqartut. Uanga arnaatitaarsinnaagunanngilanga Ajortortaqanngitsumik tarnilimmik, timigissumilli. Taakku marluk oqaimaaqatigiittariaqarput.

---

Miki Lynge: Arnaq qaqugukkut imminut akuerisimanersoq, imminulluunniit akuerisimannginnersoq malunnartarpoq. Arnallu imminnut akuererpalaartut angutinik Maluginiarneqarnerusartut isumaqarpunga. Isumaqarpunga arnat timertik ilinniarnerusariaqaraat, uangali assigiinngisitsineq ajorpunga. Kammalaatikka arnat tamarmik assigiinngitsorujussuupput – uangali qanoq isikkoqarneri soqutiginngilakka.

---

Kristian Kari Andersen: Arnat pualavallaanngitsut saluppallaanngitsullu kusagisarpakka. Aamma pinnersarpallaartariaqanngillat, attuumasunilli atisaqarunik ajunngilaq – ilusaat ersilluarlutik. Taamaakkaluartoq arnat kusanaraluarlutik timitik ajoreqqajaasarpaat – tassa arnat taamaakkamik – naak pissutissaqarnatik!

---

All.: Aminnguaq Dahl Petrussen
Ass.: Knud Josefsen

Arnat aammami angutit qanoq isikkoqarnerminnik soqutigisaqartarnerat pissusissamisoorpoq, naak ilai annertunerusumik ilaalu annikinnerusumik tamatuminnga soqutigisaqartartut. Ilaasa qanoq isikkoqarneq pingaarnerutillugu soqutigisarpaat.

Soormita?
– Tamanna kulturitsinnut aamma nunatsinni sumi najugaqarnitsinnut attuumassuteqarpoq. Illoqarfini anginerusuni qanoq isikkoqarneq sammineqarnerusarpoq ilaatigut tarnikkut peqqinnissamit salliutillugu. Nunani killerni kulturini timi pingaartinneqarpoq, inooriaaserpullu allanngoriartortuarpoq nunat allammiut ileqqui aamma uagut ileqqorilersaratsigit. Inuup naleqartitai allangorartuarput. Timi sammineqaleraluttuinnarpoq, atisanillu mutinik takutitsisartut saluttuararsuit tusagassiutini takutinneqartualersut nuannaartorineqaleraluttuinnarput. Timip pingaartinneqarnera – eqqiluitsinnera timigissartarnerlu ajunngillat peqqinnarput, taannaannarli pingaarnersatut sammineqalerpat tassa ingasattajaarneq. Soorlu arnat isikkorilluinnarneq pilluarnertut isigileraangassuk. Amerlanertigummi isikkorissutsip iluani piviusuik allaanerusarpoq. Timimik pingaartitsivallaarnerup kingunipilui nunani killerni takuneqartarput, soorlu isikkorinniaannarluni pilatsittoqartarlunilu plastiki atorlugu isikkumik allanngortiterisoqartarlunilu neriumajunnaarnermik nappaateqartoqartarpoq.

Uagut suli ingasattajaanngilagut
– Arnat nunatsinni naapittakkakka pingaartumik nunarfinni minnerusuneersut toqqissisimasumik imminnut isigipput. Amerlanerit ima eqqarsartarput: Qanorluunniit isikkoqaraluaruna arnaavunga, anaanaavunga nuliaallungalu. Sumiiffinni taamaattuni naleqassuseq inuunerullu imaqassusaa arnat pingaartinnerpaavaat – qanoq isikkoqarneq pinnagu, psykolog Amalia Lynge Pedersen oqarpoq. Ullumikkut arnat qangarnit inuiaqatigiit akornanni malunnaateqarneroqaat, Amalialu isumaqarpoq tamanna arnat isikkuminnik pingaartitsinerulernerannik kinguneqarsinnaasoq. Tamanna arnat arnatut, anaanatut nuliatut il. il naleqarnertik ataatsimoortikkunnaarlugu isikkorissutsimik pingaartitsinerulernerannik kinguneqaratarsinnaavoq.

Perorsaaneq sunniuteqartaqaaq
Timimik pingaartitsineq perorsarneqarnermik tunngaveqarsinnaava?
– Inuup timiminik narruginnilluni eqqarsalersarneranut tunngaviit inummiit inummut assigiinngittarput, tassanilu qanoq perorsagaasimaneq pissutaasinnaavoq. Meeraanermi qinngasaarneqartarsimaneq imaluunniit angajoqqaanit ikinngutinilluunniit asanninnermik tunineqartarsimannginneq inuup imminut tatigiunnaarneranik kinguneqarsinnaavoq. Inuk oqaatsinik nikassaasunik soorlu: Naluvutit, atorfissaqanngilatit, pualavallaarputit / saluppallaarputit-nik tusartuartarsimasoq imminut isorilersarpoq, ilaannikkullu tamanna timimik narruginninnermik kinguneqartarpoq. Isornartorsiorneqartuaraannilu naggataatigut ilumut atorfissaqannginneq upperineqalersinnaavoq. Taamaalisut isikkuminnik soqutiginnilersinnaapput inoqatiminnit akuerineqarnerunissartik anguniarlugu. Taamaattumik qanoq isikkoqarneq perorsaanermi ingasatumik pingaartittariaqanngilaq, ingammik nuanniitsunik oqaasertalersortariaqanngiaq. Meeraq qanorluunniit isikkulik asaneqarneranik, naleqarneranillu ilisimatinneqartuartariaqarpoq. Taamaasiunngikkaanni meeqqap taassuma allatut iliorluni pisariaqartitani angunialersarpai, soorlu imminut tuppallersarniarluni nerivallaalersarpoq, Amalia Lynge Pedersen oqaluttuarpoq.

Timip ingassattajaartumik pingaartinneqalernissaa siunissami annilaangagineqarsinnaava?
– Timi siunissami soqutigineqaleraluttuinnassasoq qularinngilara. Tamannami Nuummi malugisalereerparput, nerinaveersaarnermimmi nappaatillit amerlanngikkaluarlutik takornartaajunnaarput. Taamaakkaluartoq eqqaamasariaqarparput pualaneq pinnersorsuunnginnerlu amerlasuut suli imatorsuaq soqutiginngimmassuk. Ilaammi isumaqarput pualaneq pigissaarluni inuunerup ersernerigaa. Taakkununnga arnarpalunneq nuannersumillu inuuneq pingaarnerpaavoq qanoq isikkoqarneq apeqqutaatinnagu, Amalia Lynge Pedersen akivoq.

Tarnit maluginiaruk
– Inuusuttuaqqat isikkuminnik pingaartitsisarnerat pissusissamisoorpoq. Tarnimikkut timimikkulli ineriartulernerannut ilisarnaataavoq. Inulli alliartornermini qanoq pinniitsiginerminik tusartuartoq eqqarsartaatsimigut sunnerneqarsinnaavoq. Taanna atorfissaqanngitsutut pinniitsutullu misigilissaaq, tamannalu imminut naleqanngitsutut misigilerlunilu imminut tatigiunnaarsinnaavoq, immaqa naak allatigut piginnaaneqarluaraluarluni.

Timimik pingaartitsivallaarneq qanoq qaangerneqarsinnaava?
– Imminut tatiginnginneq pinniissorinerlu qaangerniaraanni piginnaaneqarfiit sammilluarnissaat pingaarluinnarpoq. Imminut aperisariaqarpoq: Suut pikkoriffigaakka, pikkoriffiillu suli pikkorinnerulerniarfigisariaqarput qiimasumik eqqarsartaaseqarluni. Qanorluunniit isikkoqaraluaraanni imminut nalilernissaq pingaarnerpaavoq. Tarnikkut qanoq ittuuneq imminullu tatigineq paasissallugit pingaaruteqarpoq. Taamaasiornikkut aamma inuit nersualaarinerannut ammanerulerneq anguneqartarpoq. Allanit nersualaarneqarneq nuannertaqaaq, imminulli nalilersinnaaneq pingaarnerpaavoq. Eqqaamassavat: Inuit tamarmik assigiinngitsumik isikkoqarput. Assigiittoqanngilaq. Qanorluunniit isikkoqarneq apeqqutaatinnagu imminut tatigalunilu akuerigaanni, taava inoqatinit tamanna malugineqartarpoq naleqarluartutullu isigineqartarluni. Inuimmi allat illit pillutit qanoq eqqarsartarnerat soqutigivallaartariaqanngilat! Tamanna angugukku qanoq isikkoqarnerit eqqarsaatigiunnaas-savat.

Ajornartorsiutit oqaluuserikkit
– Qanoq isikkoqarnerit pillugu imminut ajornartorsiuteqaruit imminullu isorisaruit arlaannik tatigisannik ajornartorsititit pillugit oqaloqateqartariaqarputit. Imaanngilaq tamatigut immikkut paasisimasallit saaffigisariaqartut. Ilaanni ikinngutit ilaqquttalluunniit arlaat oqaloqatigigaanni iluaqutaalluartarpoq. Timi tarnilu ataqatigiillutillu suleqatigiipput. Tarnikkullu anniaateqarneq timip qanoq inneranik isummernermut sunniuteqarluarsinnaavoq, Amalia Lynge Pedersen naggasiivoq.

All.: Aminnguaq Dahl Petrussen
Ass.: Knud Josefsen